Bên cạnh việc bổ sung các thực phẩm có lợi, việc chủ động tránh một số thực phẩm và thói quen ăn uống có nguy cơ cũng quan trọng không kém khi vợ chồng đang cố gắng có con. Dưới đây là những nhóm thực phẩm nên hạn chế hoặc tránh hoàn toàn, theo khuyến cáo của Mayo Clinic, CDC và Vinmec.

Nội dung chính
- 1 1. Cá chứa nhiều thủy ngân
- 2 2. Rượu bia
- 3 3. Caffeine quá mức
- 4 4. Phô mai mềm và sữa chưa tiệt trùng
- 5 5. Trứng sống, tái và thịt chưa nấu chín kỹ
- 6 6. Pate và các loại thịt nguội chế biến sẵn
- 7 7. Gan động vật
- 8 8. Rau củ quả chưa rửa sạch
- 9 9. Thuốc lá và các chất kích thích
- 10 10. Thực phẩm chế biến sẵn nhiều đường và chất béo bão hòa
- 11 Lưu ý
- 12 Câu hỏi thường gặp
- 13 Bài viết liên quan
1. Cá chứa nhiều thủy ngân
Cá mập, cá kiếm, cá thu vua (king mackerel) là những loại cá lớn tích lũy hàm lượng thủy ngân cao, có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh của thai nhi nếu mang thai sau đó. Nên hạn chế các loại cá này ngay từ giai đoạn chuẩn bị mang thai, thay vào đó ưu tiên cá nhỏ, cá béo như cá hồi, cá mòi.
2. Rượu bia
Các tổ chức y tế lớn đều khuyến cáo không có mức uống rượu nào được coi là an toàn khi mang thai, và nên tránh hoàn toàn ngay từ giai đoạn chuẩn bị mang thai vì rượu có thể ảnh hưởng đến chất lượng trứng và tinh trùng của cả hai vợ chồng.
3. Caffeine quá mức
Khi đang chuẩn bị mang thai, phụ nữ nên kiểm soát lượng caffeine tiêu thụ mỗi ngày và hạn chế ở mức không quá khoảng 200 mg/ngày. Lượng này tương đương khoảng 1–2 tách cà phê, tùy loại và cách pha. Bên cạnh cà phê, caffeine còn có thể xuất hiện trong trà, nước tăng lực, chocolate và một số loại nước ngọt có ga, vì vậy nên tính tổng lượng caffeine từ tất cả các nguồn trong ngày.

4. Phô mai mềm và sữa chưa tiệt trùng
Phô mai mềm chưa tiệt trùng (brie, feta, phô mai xanh) và sữa tươi chưa tiệt trùng có nguy cơ chứa vi khuẩn Listeria – loại vi khuẩn có thể gây sảy thai nếu nhiễm trong thai kỳ.
5. Trứng sống, tái và thịt chưa nấu chín kỹ
Trứng sống/tái, thịt tái, hải sản sống (gỏi, sushi cá sống) có nguy cơ nhiễm khuẩn salmonella hoặc ký sinh trùng toxoplasma. Nên đảm bảo trứng và thịt được nấu chín hoàn toàn trước khi ăn.
6. Pate và các loại thịt nguội chế biến sẵn
Pate (kể cả pate rau củ) và thịt nguội (jambon, xúc xích ăn liền không qua chế biến nhiệt) cũng có nguy cơ chứa Listeria tương tự phô mai mềm.

7. Gan động vật
Gan rất giàu vitamin A dạng retinol – tốt với liều lượng vừa phải nhưng nếu ăn quá nhiều và thường xuyên có thể dẫn đến dư thừa vitamin A, không tốt cho thai nhi nếu mang thai ngay sau đó. Nên ăn gan ở mức độ hạn chế, không ăn hàng ngày.
8. Rau củ quả chưa rửa sạch
Rau củ quả chưa rửa kỹ hoặc chưa gọt vỏ có thể mang theo dư lượng thuốc trừ sâu hoặc ký sinh trùng toxoplasma từ đất. Nên rửa kỹ dưới vòi nước chảy, gọt vỏ khi có thể.
9. Thuốc lá và các chất kích thích
Thuốc lá (kể cả hút thụ động) và các chất kích thích như cần sa ảnh hưởng xấu đến khả năng sinh sản của cả hai vợ chồng, nên tránh hoàn toàn khi đang cố gắng có con.
10. Thực phẩm chế biến sẵn nhiều đường và chất béo bão hòa
Đồ ăn nhanh, bánh kẹo công nghiệp, nước ngọt có ga chứa nhiều đường tinh luyện và chất béo bão hòa – nhóm chất được một số nghiên cứu ghi nhận có liên quan đến kết quả sinh sản kém hơn ở cả nam và nữ.
Tham khảo thêm: 10 Thực Phẩm Giúp Hỗ Trợ Tăng Khả Năng Thụ Thai Tự Nhiên
Lưu ý
Phần lớn các khuyến cáo trên nhằm giảm thiểu rủi ro chứ không có nghĩa là tuyệt đối cấm hoàn toàn với mọi trường hợp (trừ rượu bia và thuốc lá nên tránh hẳn). Nếu có bệnh lý nền hoặc đang dùng thuốc điều trị, nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi điều chỉnh chế độ ăn.
Câu hỏi thường gặp
Chồng có cần kiêng rượu bia khi vợ đang cố gắng thụ thai không?
Nên hạn chế, vì rượu bia ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng. Dù không cần kiêng tuyệt đối như người vợ, việc cắt giảm rượu bia của cả hai vợ chồng đều có lợi cho khả năng thụ thai.
Đã lỡ ăn phải thực phẩm trong danh sách này thì có sao không?
Một lần ăn phải không đồng nghĩa với việc chắc chắn gặp vấn đề – đây là các khuyến cáo giảm thiểu rủi ro trong dài hạn. Nếu lo lắng hoặc có triệu chứng bất thường, nên tham khảo ý kiến bác sĩ.

























